De opbouw van de eucharistie

Een lied waarin het thema van de dag vaak wordt aangeduid.

Tijdens het zingen van dit lied komen de dienstdoende priester(s), middienaar(s), etc. de kerk binnen.

Genade zij u en vrede van God onze Vader,
van Jezus Christus, de Heer en van de heilige Geest.
   Amen.

Ik zal opgaan tot het altaar Gods,
   tot God, die altijd weer mijn ziel met vreugd vervult.

De gemeente knielt.

† Onze hulp is in de Naam van de Heer,
die hemel en aarde gemaakt heeft.

Laten wij onze schuld belijden
in vertrouwen op Gods barmhartigheid.

Voor U belijden wij,
almachtige God,
voor heel uw kerk
en voor elkaar,
dat wij gezondigd hebben,
in gedachte, woord en daad,
in het kwade, dat wij gedaan hebben
en in het goede dat wij hebben nagelaten.
Ontferm U over ons,
vergeef ons onze zonden,
en geef dat wij U mogen dienen;
vernieuw daartoe ons leven
door Christus, onze Heer.

De almachtige en barmhartige God zij ons genadig,
vergeve onze zonden
en geleide ons tot het eeuwige leven.
   Amen.

We vragen, meestal zingend, God om ontferming: "Kyrie eleison" ("Heer, ontferm u").
Dit is het eerste deel van de vaste misgezangen.

Heer, ontferm U.
   Heer, ontferm U.

Christus, ontferm U.
   Christus, ontferm U.

Heer, ontferm U.
   Heer, ontferm U.

Het Kyrie wordt direct gevolgd door het Gloria. Uit dezelfde misuitvoering.
Het Gloria Is ontstaan uit de engelenzang "Gloria in excelsis Deo", "Ere zij God in den hoge", zoals beschreven in het evangelie naar Lucas.
Verbonden met het Kyriëgebed draagt het de smeekbede verder.

Glorie zij aan God in den hoge.

En op aarde vrede
de mensen die Hij liefheeft.
Wij loven U, wij prijzen U,
wij aanbidden U, wij verheerlijken U.
Wij zeggen U dank,
want groot is uw heerlijkheid.
Heer God, hemelse Koning,
God, almachtige Vader.
Heer, eniggeboren Zoon,
Jezus Christus,
Heer God, Lam Gods,
Zoon van de Vader.
Gij die wegneemt de zonden der wereld,
ontferm U over ons.
Gij die wegneemt de zonden der wereld,
neem aan ons ootmoedig smeken.
Gij die zetelt ter rechterhand van de Vader,
ontferm U over ons.
Want Gij alleen zijt heilig,
Gij alleen Heer,
Gij alleen de Allerhoogste,
Jezus Christus,
met de heilige Geest
in de heerlijkheid van God de Vader.
Amen.


De Heer zij met u.
   En met uw geest.

Laat ons bidden.

Na een korte stilte zingt of zegt de priester het gebed dat voor de dag of voor de desbetreffende gelegenheid (gebed van het feest) staat aangegeven.

De gemeente antwoordt:
  Amen.

Een van de gemeenteleden leest een bijbelgedeelte.
De eerste lezing is genomen uit het Oude Testament.

Een stukje gezongen schrift, genomen uit de psalmen 120 - 134, het zogenaamde 'liedboek van de pelgrims'.

 

In deze lezing (ook door een van de gemeenteleden) wordt een deel uit een apostelbrief gelezen.

 

Halleluja betekent "Looft de Heer".

In diensten zonder zang antwoordt de gemeente:
   Gode zij dank.

De derde lezing wordt altijd genomen uit een van de vier evangelieboeken, Matthëus, Marcus, Lucas of Johannes en wordt gedaan door de priester.
Voor de lezing slaat hij/zij een kruis op hoofd, mond en hart. (Dat wij het horen, belijden en leven).

De gemeente staat op.
De diaken (of bij afwezigheid van deze de priester) zegt:

De Heer zij met u.
   En met uw geest.

Lezing uit het heilig evangelie naar ...
   U, Heer, zij glorie.

Acclamare komt uit het Latijn en betekent: toejuichen.
In een korte zang benadrukt de gemeente het gelezene.

U komt de lof toe, U het gezang,
U alle glorie,
o Vader, o Zoon, o heilige Geest,
in alle eeuwen der eeuwen.

In diensten zonder zang antwoordt de gemeente:
   Lof zij U, Christus!

De priester verkondigt, leert en overdenkt uitgaande van de gelezen gedeeltes van de Heilige Schrift.

Na de prediking volgt een meditatieve stilte en/of een gezang

Het credo (geloofsbelijdenis, meestal de uitvoering van Nicea, soms de apostolische geloofsbelijdenis) wordt staande gezongen of gesproken.

Ik geloof in één God,

de almachtige Vader,
Schepper van hemel en aarde,
van alle zichtbare en onzichtbare dingen.
En in één Heer, Jezus Christus,
de eniggeboren Zoon van God;
uit de Vader geboren voor alle eeuwen.
God van God, licht van licht,
waarachtig God van de waarachtige God;
geboren en niet gemaakt;
één van wezen met de Vader;
door wie alles gemaakt is.
Die om ons mensen
en tot onze zaligheid
uit de hemel is nedergedaald
en het vlees heeft aangenomen
door de heilige Geest uit de maagd Maria.
En hij is mens geworden. *)
Hij is ook voor ons gekruisigd
onder Pontius Pilatus;
hij heeft geleden en is begraven.
En ten derden dage is hij verrezen
volgens de schrifturen.
Hij is opgeklommen ten hemel
en zit aan de rechterhand des Vaders.
Hij zal wederkomen met heerlijkheid
om te oordelen levenden en doden;
wiens rijk geen einde hebben zal.
En in de heilige Geest,
die Heer is en het leven geeft;
die uit de Vader voortkomt;
die met de Vader en de Zoon
te zamen aangebeden
en mede verheerlijkt wordt;
die gesproken heeft door de profeten.
Ik geloof één heilige, katholieke
en apostolische kerk.
Ik belijd één doop tot vergeving der zonden.
Ik verwacht de verrijzenis der doden
en het eeuwige leven.
Amen.


*)     Bij de woorden “En hij is mens geworden” buigt men het hoofd.

De priester, de lector of één van de gemeenteleden spreekt de voorbeden uit.

Men bidt voor de wereld, de kerk, personen en de persoonlijke intenties. De persoonlijke gebeden kunnen vooraf genoemd worden bij de priester of in stilte worden gebeden.

Laat ons in vrede bidden tot de Heer onze God.

Elke voorbede eindigt met:

Laat ons bidden.
   Wij bidden U, verhoor ons.

De voorbeden eindigen met het volgende gebed:

God, die blijkens de kracht die in ons werkt
bij machte zijt meer dan overvloedig te doen
boven al wat wij vragen of denken,
U zij de heerlijkheid
in de kerk en in Christus Jezus,
tot in alle geslachten
in de eeuwen der eeuwen.
   Amen.

Als teken van verbondenheid met elkaar groeten we de mensen om ons heen met een handdruk en wensen we elkaar de vrede van Christus.

De vrede van God,
die alle verstand te boven gaat,
zal uw harten en gedachten bewaren
in Jezus Christus, onze Heer.

De diaken (of bij diens afwezigheid de priester) zingt of zegt, wanneer de vredegroet door de gemeente wordt uitgewisseld:
         Geeft elkaar de vrede!
De gelovigen brengen elkaar naar plaatselijk gebruik de vredegroet.
Geen slap handje of een gemompelde wens, maar een stevige en oprechte begroeting in de gemeenschap, die we met elkaar beleven.

Terwijl een lied wordt gezongen en worden de geldelijke gaven verzameld door parochianen en naar het altaar gebracht.
De priester zet het brood en de wijn klaar. In een gebed bidden we dat de gaven tot eer van de Heer mogen zijn en tot heil van Zijn kerk.

Bidt, broeders en zusters,
dat onze offerande aanvaard mag worden
door God, de almachtige Vader.

De Heer neme de offerande aan uit uw handen,
tot lof en eer van zijn Naam,
tot heil van ons
en van zijn gehele heilige kerk.
Amen.

Eucharistie is Grieks voor dankbaarheid, lofzegging. Het wordt ingeleid met de woorden:

De Heer zij met u
   En met uw geest.
Opwaarts de harten.
   Wij zijn met ons hart bij de Heer.
Brengen wij onze dank aan de Heer onze God.
   Hij is onze dankbaarheid waardig.

We zijn dankbaar voor de gaven van brood en wijn en loven de Here God voor Zijn heiligheid.
Na het inleidend gebed (prefatie) zingt de gemeente het misgezang 'Heilig, heilig, heilig is de Heer'.

Er staan verschillende uitvoeringen (12) van het eucharistisch gebed in het kerkboek. In de orde van dienst staat aangegeven voor welk gebed is gekozen. In het gebed klinken de woorden die Jezus bij zijn laatste maal heeft gesproken.

Samen zingen we de woorden die Jezus zijn leerlingen leerde "Onze Vader..."

Aansluitend op het "Onze Vader", volgt het misgezang 'Agnus Dei'

Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld,
   ontferm U over ons.
Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld,
   ontferm U over ons.
Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld,
   geef ons de vrede.

Tijdens het zingen van het "Lam Gods" breekt de priester het brood (hostie).
Bij het breken en delen van het brood heeft Jezus gewezen op zichzelf, op het offer van zijn leven.

Zalig zij,
die genodigd zijn
tot het bruiloftsmaal van het Lam.

Hierna zeggen allen (naar plaatselijk gebruik eventueel driemaal):

Heer, ik ben niet waardig, *)
dat Gij tot mij komt,
maar spreek slechts een woord
en ik zal gezond worden.


*)     Men slaat zich bij deze woorden op de borst.

 

Wie nemen deel aan de communie?

In het Kerkboek staat het zo beschreven:

'Tot de heilige communie zijn allen genodigd die gedoopt zijn, in hun kerkgemeenschap deelnemen aan de tafel van de Heer en met ons zijn tegenwoordiging willen vieren.'

Latijn voor Gemeenschap.
De aanwezigheid van en de gemeenschap met de Heer krijgt gestalte in brood en wijn.

Na de communie wordt een gezang gezongen.

Als afsluiting van de Communie volgt een gebed,. De inhoud is afhankelijk van het kerkelijk jaar.

Pastoor en gemeente danken de Heer voor Zijn goede gaven.
De gemeente antwoordt.

In het Oude Testament (in het boek Numeri, hoofdstuk 6, vers 24) wordt aan de priesters de opdracht gegeven om aan het eind van de samenkomst Gods Naam op de gemeente te leggen.
Onze viering wordt afgesloten met een door de priester uitgesproken zegen. Zo mogen we weer verder gaan, de nieuwe week in.

Gaat heen in vrede,
in de verwachting van de toekomst van onze Heer
en de almachtige God,
Vader, Zoon en heilige Geest,
geve u zijn zegen.
   Amen.

Na het zingen van het laatste lied verlaten we de kerk.

Oud-Katholieke Parochie St. Willibrordus, Arnhem | Site techniek: SyncCMS