preek: bruiloft in Kana / 13 januari 2013

Zusters en broeders,

.

Het is Jezus' eerste teken op die bruiloft in Kana. 

Maar wat is dat nou voor een bruiloft ? 

Over de bruid en de bruidegom wordt nauwelijks gesproken. 

Over het feest gaat het niet. 

Het meest opvallende is het tekort: er is geen wijn.

De vreugde is op. 

.

Dat is het menselijk bestaan. 

In een paar woorden beschreven: de wijn is op. 

Zo is het menselijk bestaan; een verhaal van lek en gebrek. 

Maria heeft het gezien: ingezien. 

Het menselijk bestaan is een bestaan van gebrek. Van tekort. 

Alles is even zuinig, het houdt niet over. 

Nooit, zelfs op de bruiloft niet, toen niet, nu niet, nooit niet.

Maria peilt het menselijk bestaan en het peilglas staat droog: er is geen wijn.

.

Er valt nog veel meer over dat eerste teken van Jezus te zeggen. 

Want zoals het gaat over het menselijk leven,  zo gaat het ook over Jezus' leven. 

In deze 13 verzen vertelt Johannes over hoe het is met de mensen, hoe het is met het leven van de mensen én over het leven van Jezus. 

Het gaat over een feest van verbond: het huwelijk, verbintenis tussen twee mensen. 

Maar het gaat ook over dat andere verbond; Jezus Christus als de bruidegom en de gemeente als de bruid. 

Het gaat over de derde dag van een Joodse bruiloft, hoogtepunt van de week. 

Maar het gaat ook over die veelbetekenende derde dag, de derde dag van de opstanding. De derde dag van de bruidegom Jezus Christus. 

Jezus zegt het zelf: mijn ure is nog niet gekomen. 

Die derde dag laat nog op zich wachten. Maar zal komen. 

De overvloed van het nieuwe leven zal komen !

En voor wie nog niet begrijpt dat Jezus naar zijn uur verwijst, staat het nog een keer expliciet in vers 13: het pascha is nabij. We hebben het niet gelezen, maar zo gaat Johannes verder: kort voor pesach, reist Jezus naar Jeruzalem. 

.

De moeder van Jezus is op het feest genodigd. 

Bijna iedere vrouw is het evangelie naar Johannes heet Maria, behalve hier Jezus' moeder. Naamloos blijft ze. Natuurlijk weten we hoe ze heet, maar haar naam wordt niet genoemd. Ze heeft wel een belangrijke rol.

.

"Zij hebben geen wijn" zegt ze. 

En Jezus antwoordt: vrouw, wat heb ik met u van node ? 

Het klinkt bits uit Jezus mond. 

Is dat nu wat de evangelist Lukas bedoelt als hij schrijft over een zwaard door haar ziel ?

.

Nee, het is een citaat.

Een citaat van een andere moeder. 

Wat heb ik met u van node ? 

De schreeuw klonk uit de mond van  de moeder van een dode zoon.

Wat heb ik met u van node, schreeuwde ze tegen de profeet Elisa en tot de God van Israël. 

 .

Het was een vrouw in Sunem, Elisa ondervond bij haar gastvrijheid en vroeg haar waarmee hij haar een plezier kan doen. Zij wilde niets zeggen maar de knecht Gehazi wist van haar verdriet omdat ze geen zoon had. Elisa beloofde haar in Gods Naam een zoon, en hij werd geboren. 

En hij groeit op en sterft.

Dan schreeuwt de moeder het uit tegen Elisa; wat heb ik met u van node?

Waarom doet u mij dit aan? Eerst me een zoon geven en dan weer afnemen?  

.

Ze  ontvangt uiteindelijk haar zoon terug uit de dood. 

Het staat allemaal in 2 Koningen 4.

.

Vrouw, wat heb ik met u van node ? Zo zegt Jezus. 

Hij roept deze moeder in herinnering. De moeder haar zoon terug ontvangt uit de dood. 

Zo zal ook zijn moeder haar zoon terug ontvangen uit de dood.

Zo zal de gemeente haar bruidegom ontvangen uit de dood: op de derde dag. 

Wie oren heeft, die hore, Pesach, pasen is nabij.

.

De bruidegom is er, de moeder van de Zoon is er, 

en de bedien­den, de diakenen zijn er. 

Zij staan daar bij de kruiken met water. 6 Vaten zijn het. 

Heel gewoon water, heel alledaags. 

Voor elke dag van de week een vat: 6 dagen, 6 vaten.

En de diakenen, de mensen van de tafel, brood en wijn, staan er bij. 

En Maria geeft hen de opdracht: wat Hij zegt, doe dat.

.

En het alledaagse water wordt feestelijke wijn. 

Het heel gewone wordt verrassend. 

Water, water uit het gewone leven wordt wijn van het nieuwe verbond.

.

Dit gebeurt er als Jezus water in wijn veranderd, of eigenlijk staat er niet eens dat hij ddat doet. Hij doet er niets mee. Hij geeft slechts zijn woord.  

Er zijn diakenen die er in geloven. Die het doen.

Mensen, gelovigen die genoeg hebben aan Zijn woord en het doen. 

Mensen die, in dit leven van tekort, in dit leven van; de wijn is op, hun handen uit de mouwen steken. En doen wat Hij hen zegt. Zij scheppen en delen, wijn in overvloed.

.

Midden in deze wereld, midden in een wereld met gedesilusio­neerde mensen, geeft Hij zijn woord: vul de kruiken met water. En zolang er mensen zijn die vullen, die bijvullen, aanvullen, zolang zal er overvloed zijn.

Zolang er mensen zijn die doen wat Hij zegt, geloof  en hoop en liefde geven, zolang zijn er tekenen zichtbaar van het nieuwe leven. 

.

Het is een teken dat Jezus geeft. 

Een teken aan bedienden, en het komt er op aan dat zij... wij bereid zijn aan te vullen, bij te vullen, aan dit teken hebben wij zelf werk. Zes dagen in de week, totdat de grote sabbat komt. 

.

Het kan toch niet zo zijn dat de bruiloft niet doorgaat ? 

Dat de derde dag nooit komt ? 

.

Als we ons uitgeperst voelen, leeggezogen, 

als de wijn op is, als de vreugde is verwaterd, 

dan wordt er een teken gesteld. 

Dan klinkt er een Woord: vul de kruiken met water.

En met fantasie, met verwondering en met geloof zullen we ontdekken van de overvloed.

.

Jezus doet zijn eerste teken op een bruiloft in Kana, en velen zijn erbij. 

Zijn moeder, de gasten en vooral de bedienden.

De bedienden weten het: water wordt wijn.

.

Weten wij het ? 

Wat Hij u ook zegt, doe dat ! Dat was de opdracht van Maria. 

Genoeg hebben aan Zijn Woord. 

En het daarna doen, delen van geloof en hoop en liefde. 

.

Natuurlijk, wij weten van het menselijk tekort. 

Wie beter dan de bedienden, dan de diakenen. 

En zijn wij niet allen diakenen in dit gedeelte ? 

Wij weten dat er maar zes vaten staan, wij weten van de zes dagen in de week met alle grijsheid, alle zwoegen, al het doodgewone, weinig feestelijke. 

.

Maar er is meer. 

Voor wie wil scheppen, delen, vieren....

.

In de Naam van de Vader en de Zoon en de Heilige Geest.

.

Amen

.

.

Joke Kolkman

 

Oud-Katholieke Parochie St. Willibrordus, Arnhem | Site techniek: SyncCMS